Aste honetan gertakari oso garrantzitsua ezagutu dugu: Maite Ortiz eta José María Erauskin, IRPH Stop Gipuzkoa eta Kaleratzeak Stop-eko abokatuek, Espainiako Bankuak IRPHa manipulagarria dela onartzea lortu dute. Sektorea regulatzen duen erakunde gorenak onartu egin du beraz estatu espainiarrean 1,3 milioitik gora familia kaltetzen dituen iruzurra.
Maite eta Jose Marik prentsaurrekoa eskainiko dute xehetasun guztien berri emateko, eta elkarretaratze batekin babestuko ditugu. Ekitaldia Gipuzkoako Probintzia Auzitegiaren aurrean izango da, Kutxabanken helegite guztiak onartu eta IRPHaren baliogabetzeak bertan behera uzten dituela salatzeko. Zatoz zure babesa eman eta informazioa jasotzera!
Data: ekainaren 19a, ostirala.
Ordua: 10:30
Tokia: Gipuzkoako Probintzia Auzitegiaren aurrean. San Martin kalea, 41. Donostia.
ESPAINIAKO BANKUAK IRPHa MANIPULAGARRIA DELA ONARTU DU
ADIERAZGARRIA EZ DELA, GARDENTASUNIK EZA ETA NAHIKOA KONTROLIK EZ DUELA ERE FROGATUTA GERATU DIRA
ALBISTE EZIN HOBEA ESTATU ESPAINIARREAN 1,3 MILIOITIK GORA DIREN FAMILIA KALTEDUNENTZAT
Donostia, 2015-6-16
Maite Ortiz eta José María Erauskin IRPH Stop Gipuzkoa elkarteko abokatuek Espainiako Bankuak euren galderei erantzutea lortu dute. Burgosen Kaleratzeak Stop elkarteko kide batek Kutxabanken aurka IRPH aplikatzeagatik jarritako salaketa baten testuinguruan izan da.
Egin zaizkion 15 galderei idatziz eman dien erantzunean, erakunde erregulatzaileak onartzen du aurrezki kutxa bakoitzak IRPHan eragina izan zezakeela berak aplikaturiko interesak igoaz, eta bere eraginaren tamaina zehaztasun matematikoz kalkulatu zitekeela gainera. Indize honek kalteturikoen salaketa nagusia egiazkoa dela onartzen da modu honetan.
Garbi geratzen da gainera IRPHa ez dela maileguen merkatuaren adierazgarri: Espainiako Bankuak onartzen du indize honen kalkuluan, batezbesteko sinplea izaki, aurrezki kutxa guzti-guztiek pisu berdina zutela. Aurrezki kutxarik txikienaren kasua aipatzen da, maila lokalekoa eta merkatuaren osotasunean inolako garrantzirik ez zuena, eta 600 aldiz handiagoa zen aurrezki kutxarekin alderatzen da, eta onartzen da biek ere pisu berbera zutela batezbestekoan.
Onartzen da gainera aurrezki kutxa batek IRPHarengan eragiteko bere interes tipoak igo eta honen ondorioz bere negozio bolumena jaisten bazuen ere batezbestekoan zuen pisua ez zela aldatzen, eta komisioak igotze hutsarekin ere eragin zezaketela.
Manipulagarria dela eta adierazgarri ez dela erakusteaz gain, erantzunek beste gabezia nagusi bat agerian utzi dute: gardentasun eta kontrolik eza. IRPHa kalkulatzeko abusuzko zirelako baliogabetuak izan diren interes tipoak (zoru klausula edota gorantzako biribiltzea adibidez) erabili ote diren itaunduta, merkatuaren erregulatzaile eta indizearen kontrolaren erantzule den erakundeak onartu du ez duela galdera erantzuteko nahikoa informaziorik.
IRPH Stop Gipuzkoaren balorazioa
Elkarteak pozez hartu du garaipen handi hau, lapurreta honi amaiera emateko bidean erabakigarria izan daitekeelako. Gure kalkuluen arabera IRPHaren aldaera desberdinek 40.000 familiatik gora kaltetzen ditu edo kaltetu ditu Hego Euskal Herrian, eta orotara 1,3 milioitik gora dira estatu espainiarrean kalteturikoak. Indize hau aplikatzeak hilero 300 euro ingurutan garestitzen du mailegua, eta askok etxea galdu dute horren erruz. Milioi askoko iruzurra da beraz, familiengan eragin oso larriak dituena.
Espainiako Bankuaren aitormen hau zabalik ditugun auzibide guztietan sartuko dugu orain. Donostia, Guadalajara edota Bartzelonako Merkataritza Arloko epaitegiek 40 epaitik gora ebatzi dituzte IRPHa baliogabetuaz. Baina Gipuzkoako Probintzia Auzitegia guztiz kontrako noranzkoan dabil, herrialde honetan ebatzi diren epai guztiak bertan behera utziaz. Froga berri honekin, bere argudio gabezia agerian geratzen da, eta dei egiten diogu bere jarrera aldatu dezan, Gipuzkoako familiak Espainiako Auzitegi Gorenera jotzera behartu ez ditzan. Horregatik, IRPH Stop Gipuzkoak aste honetan bertan Auzitegiaren aurrean mobilizazioak egiteko asmoa du.
Gainera, kaltetuak izan diren familia guztientzat baliogarria izango den konponbide global bat exijitzen dugu. Epaitegietan borroka irabaziko dugula gero eta nabarmenagoa den arren, onartezina da kaltetuek euren eskubideak bermatu daitezen epaitegietara jo behar izatea. Indize honekin lapurturiko diru guztia itzuli beharra dago, eta etxegabetuak izan diren familiek euren etxebizitzetara itzuli behar dute.
Azkenik, PNV, PSE-PSOE eta PPri erantzukizunez jokatzeko dei egiten diegu, Kutxabanken erantzule politiko diren heinean, hauxe baita EAEn IRPHa gehien aplikatu duen banketxea. Dagoeneko jaso dituzten eta hogeita hamarretik gora diren zigorrei helegiteak jartzeari utzi diezaioten exijitzen diegu. Herritarron aurrezkiekin sorturiko aurrezki kutxen oinordeko denak ezin du izan herritar horiexek euren eskubideen alde epaitegietara jotzera behartzen dituen munstroa. Aski da! Akatsa onartu eta lapurtu diguten guztia itzultzeko ordua da.
Espainiako Bankuak amore eman du gure abokatuen galdeketaren aurrean, eta IRPHaren gabeziak onartu beharra izan du. Berria EFE agentziak emandu ezagutzera gaur, 2015-6-15, eta ABC, El Diario Vasco eta El Confidencial bezalako hedabideek jadanik jaso dute. Dokumentu osoa Abogados Res-en webgunean ikus daiteke. IRPH Stop Gipuzkoa elkartetik bihar egingo dugu gure balorazioa.
EUROPAKO PARLAMENTUAK ERREFERENTZIA-INDIZEEN GAINEKO ARAUDI BERRIA IRPHari APLIKATZEA BAZTERTU DU
PP, PSOE ETA PNVk IRPHa LIBRATZEA LORTU DUTE, BETETZEKO GAI EZ DEN ARAUDI BERRIA EZ BAITZAIO APLIKAGARRI IZANGO
EH BILDU, IU ETA PODEMOSek
KONTROL-NEURRI BERRI HAUEK IRPHari ERE APLIKAGARRI IZATEA DEFENDATU DUTE
IRPHak ZENBAIT KONTRAESAN SORTU DITU TALDEEN BARRUAN, ETA ARAUDI BERRIAREN GAINEKO BOZKETA ATZERATUA IZAN DA, EZOHIKO NEURRI BATEKIN
Donostia, 2015-5-19
Erreferentzia-indizeen «manipulazio arriskua txikitzeko» helburu zehatzarekin datorren araudi berria baten inguruko emendakinak bozkatu dituzte gaur Europako Parlamentuaren osoko bilkuran. Estatu espainiarrean IRPHak kaltetzen dituen 1,3 milioi familiatik gora zeuden araudi berri honengan itxaropena jarrita, bertan ezartzen diren baldintzak betetzen ez dituela eta IRPHa desagerrarazi dezakeelakoan.
Baina milioika herritar horien itxaropena zapuztu du gaur Europako Parlamentuak araudi berriaren aplikazio eremua banku zentralek prestaturiko indizeetara zabaltzeko aukera baztertu duenean. IRPHa, Espainiako Bankuak prestatua denez, araudia betetzetik libre geratuko litzateke ondorioz, nahiz eta bertan ezartzen diren baldintzak betetzeko gai ez izan.
IRPH Stop Gipuzkoa elkarteak agerraldia egin zuen apirilaren 16an Europako Parlamentuan, eta araudi berria banku zentralek prestaturiko indizeei ere aplikatzea exijitu zuen. EH Bildu, IU eta Podemoseko parlamentariek, Europako Ezker Bateratuaren Talde Konfederatuko euren kideekin batera, eskaera hau bultzatu dute gaurko bozketan, emendakin bat aurkeztuaz. Baina emendakin hori erabat baztertua izan da PP eta PSOEren eta euren kide europarren bozekin. PNV eta CiU bezalako alderdiek ere IRPHaren alde egin dute, abusuzko indize hau araudi berritik babestuaz.
Baina Europako Ezker Bateratuaren taldeak aurkezturiko emendakin honen bozketak kontraesanak sortu ditu zenbait talde parlamentarioren barnean. Hori izan daiteke testuaren azken bozketa atzeratu izanaren arrazoia, emendakinak bakarrik bozkatu ondoren. Parlamentuan ez dira ohikoak horrelako neurriak.
Europako Sozialisten talde parlamentarioan zazpi bozka izan dira araudiaren aplikazio-eremua zabaltzearen aldekoak, guztiak ere Espainiako PSOEren parlamentarien artekoak. IRPH Stop Gipuzkoatik hauteskunde kanpaina barruan datorren babes partzial honekin mesfidati gara. Izan ere, alderdi honek behin baino gehiagotan erakutsi digu euren botua erabakigarria ez denean bakarrik babesten dituela gure aldarrikapenak.
Demokrata eta Liberalen taldean ere izan dira araudiaren aplikazio-eremua zabaltzearen aldeko bozak, eta Espainiako parlamentariengandik etorri dira hauek ere: Ciudadanos alderdiko bi kideen eta UPyD-ko kide baten kasua da.
Euren talde parlamentarioekin bat egin ez duten boz hauek izan daitezke araudia aurkezten zuen parlamentariak azken bozketa atzeratzeko eskatu izanaren arrazoia. Ezohiko neurri honek agian denbora irabazi eta talde horien barneko kontraesan horiek isilaraztea izan dezake helburu.
Edozein modutan, IRPH Stop Gipuzkoa elkartea ezkor da eta uste du araudi berria indarrean sartzen denean ez dela IRPHari aplikagarri izango, hori lortzeko aurkezturiko emendakina bozkatu eta baztertua izan baita dagoeneko.
Hala ere, testu berriak IRPHaren eskasiak ikusarazteko balioko du. Izan ere, indize hau ez da Europako araudi berria betetzeko gai, eta aplikagarri ez zaiolako bakarrik libratzen da. Araudi berri honek oso oinarrizko baldintzak ezartzen ditu. Indizea osatzeko erabiltzen diren datuak argitara ematea eskatzen du adibidez, eta IRPHaren kasuan ez da hau betetzen, datuak “sekretuak” direla aitzakiatzat hartuta. Gainera, indizeek merkatuaren errealitatea ordezkatzea eta eskaintza eta eskariaren legearen menpe egotea exijitzen da. IRPHak, bataz besteko ez haztatua denez, negozio-bolumenaren araberako ponderaziorik ez du egiten eta entitate guztiek pisu espezifiko berbera dute bataz bestekoan. Ondorioz, emaitza ez da merkatuaren errealitatearen isla eta ez dago eskaintza eta eskariaren legearen menpe.
Edozein modutan, berriz ere gogorarazi behar dugu dagoeneko indarrean dagoen legedia bera nahikoa dela IRPHa abusuzko izateagatik bertan behera uzteko. Horrelaxe frogatu dute dagoeneko Donostia, Guadalajara eta Bartzelonako Merkataritza Arloko epaitegiek, besteak beste. Horregatik, IRPH Stop Gipuzkoa elkartetik itxaropenerako deia luzatzen diegu kalteturiko familiei. Elkarte honek aurkezturiko auzibide gehienek Espainiako Auzitegi Gorenera helegitea jarria dute, Europar Batasuneko Justizia Epaitegiari aurretiko galdera eginaz gainera. Amore ematetik oso urrun gaude hortaz. Borrokan jarraitzen dugu.
IRPH Stop Gipuzkoak PP, PSOE eta PNVren jarrera baztertu eta EH Bildu, IU eta Podemosen babesa eskertzen du.
Bihar, maiatzaren 19an, Europako Parlamentuaren osoko bilkurak IRPHaren abusuarekin amaitu dezakeen araudi berri bat bozkatuko du. Gaurko saioan, Josu Juaristi parlamentariak (EH Bildu, GUE/NGL) IRPHaren abusua salatu du eta araudi berriak bankuek hau aplikatzen jarraitzeko inolako aukerarik ez uztea aldarrikatu du.
Helburu hau lortu ahal izateko, biharko bilkurak arudiaren aplikazio-eremua zabaltzen duen enmendakina onartu behar du. Modu honetan, IRPHa bezalaxe banku zentralek prestaturiko indizeei ere aplikagarri litzaieke araudi berria. IRPH Stop Gipuzkoa elkarteak sinadura bilketa bat jarri zuen abian, eta dagoeneko EH Bildu, IU eta Podemosen babesa jaso dugu. Gainontzeko alderdien botoa arretaz jarraituko dugu.
Biharko bozkak eguerdiko 12tan hasten dira, eta osoko bilkura zuzenean jarrai daiteke Parlamentuaren webgunean.